İçeriğe geç
WhatsApp
Koruyucu bakım

Akvaryum bakım takvimi: günlük, haftalık ve aylık işler

Güncelleme: 17.11.20264 kaynakÖnce ölçün: °C · NH₃/NH₄⁺ · NO₂⁻ · NO₃⁻ · pH · KH
Kısa cevapDüzenli bakım, balık sağlığının en sağlam temelidir. Merck Veteriner El Kitabı her gün balıkların, sıcaklığın ve ekipmanın kontrolünü ve artan yemin alınmasını; her hafta buharlaşan suyun tamamlanmasını ve cam temizliğini; iki haftada bir su değişimi ile pH, alkalinite, amonyak, nitrit ve nitrat testini önerir. Filtre ve diğer ekipman bakımı ise 1–3 ayda bir yapılır. Aşağıdaki takvim bu önerileri ev akvaryumuna göre düzenler.
ÖNCE BUNLARI ÖLÇÜNSu laboratuvarı →
°CSıcaklıkiyi: ≈ 25 °C (türe göre)
NH₃/NH₄⁺Amonyakiyi: 0 mg/L
NO₂⁻Nitritiyi: 0 mg/L
NO₃⁻Nitratiyi: < 20 mg/L NO3-N (≈ 88 mg/L NO3)
pHpHiyi: 6,5–9,0 (tatlı su)
KHKarbonat sertliğiiyi: 100–250 mg/L CaCO3 (≈ 5,6–14 dKH)

Her gün: beş dakikalık kontrol

Merck'in bakım listesinde günlük işler kısadır ama en çok fayda bunlardan gelir. UF/IFAS da günlük davranış ve yem gözleminin sorunları, balıkların çoğu hastalanmadan önce fark etmeyi sağladığını vurgular.

  • Balıkları sayın, iştahlarını ve yüzüşlerini izleyin.
  • Termometreden sıcaklığı okuyun; Merck ısıtıcıdan bağımsız ayrı bir termometre önerir.
  • Filtre, hava motoru ve ısıtıcının çalıştığını kontrol edin.
  • Yemleyin ve birkaç dakika sonra yenmeyen yemi alın.
  • Işığın gece kapanmasını sağlayın; Merck kesintisiz ışığın balığı strese soktuğunu belirtir.

Her hafta

Haftalık işler suyun hacmini ve görünürlüğü korumaya yöneliktir. Buharlaşmayla eksilen su yalnızca saf su kaybıdır; çözünmüş maddeler tankta kalır. Bu yüzden eksilen suyu tamamlamak, su değişiminin yerini tutmaz.

  • Kapak camını ya da yoğuşma tepsisini temizleyin.
  • Buharlaşan suyu klorsuz suyla tamamlayın.
  • Cam yüzeydeki algleri temizleyin.
  • Küçük kaselerde ve filtresiz beta tanklarında Merck haftada yüzde 50'ye varan su değişimi gerekebileceğini belirtir.

İki haftada bir

Merck bu aralıkta kısmi su değişimini ve su testini birlikte önerir. Değiştirilecek miktar, tanktaki balık yüküne göre belirlenir. Testi su değişiminden önce yapmak, tankın gerçek durumunu görmenizi sağlar.

  • Su değiştirin; yeni suyu mutlaka klor gidericiyle hazırlayın.
  • pH, alkalinite, amonyak, nitrit ve nitratı ölçüp kaydedin.
  • Zeminin üst katmanını karıştırıp sifonla atıkları çekin.
  • Canlı bitkilerin ölü yapraklarını alın, gerekirse budayın.
  • Filtre akışını kontrol edin; zayıfladıysa temizleyin.

1–3 ayda bir ve 6 ayda bir

Merck, filtredeki aktif karbonun 1–3 ayda bir yenilenmesini, filtre borularının ve UV sterilizatör kılıfının temizlenmesini, motorlu filtre ve hava motorunun bakımını önerir. Değiştirilebilir kartuşlar ayda bir ya da tıkandıkça daha sık yenilenir. Altı ayda bir aydınlatma kontrol edilir ve UV lambası değiştirilir.

Dekor nesneleri de zaman zaman temizlenmelidir. Merck, kaya ve kök yarıklarında biriken atığın suyu kirletebileceğini, dekorun sıcak su altında fırçalanıp süzdürüldükten sonra yerine konabileceğini belirtir. Filtrede biyolojik malzemeyi akvaryum suyuyla hafifçe çalkalamak, yararlı bakteri kolonisini korumaya yardımcı olur; musluk suyundaki klor bu bakterilere de zararlıdır.

Yem stoğunu da takvime ekleyin

Balık yemi zamanla bozulur ve vitamin değeri düşer. UF/IFAS yemin ideal olarak ayda bir alınmasını ve en fazla üç ay saklanmasını, Merck ise kuru yemin iki aydan uzun bekletilmemesini önerir. Paketi açtığınız tarihi üzerine yazmak basit ama etkili bir alışkanlıktır.

İlk adımlar

Sık sorulanlar

Her hafta su değiştirmek fazla mı?

Merck genel akvaryumlar için iki haftada bir su değişimini ve miktarın balık yüküne göre ayarlanmasını önerir. Kalabalık tanklarda ya da test sonuçları yükseliyorsa daha sık değişim gerekebilir; küçük kaselerde haftalık büyük değişimler önerilir.

Filtreyi musluk suyuyla yıkayabilir miyim?

Merck şehir suyundaki klor ve kloraminin hem balıklara hem de akvaryumdaki yararlı bakterilere zararlı olduğunu belirtir. Bu yüzden biyolojik filtre malzemesini değişim sırasında çıkan akvaryum suyuyla çalkalamak daha güvenlidir.

Bakım sırasında tüm suyu boşaltmalı mıyım?

Kaynaklardaki bakım listelerinde tam boşaltma yer almaz; kısmi su değişimi ve zemin sifonu önerilir. Tamamen boşaltmak yararlı bakterileri bozarak amonyak ve nitrit yükselmesine zemin hazırlayabilir.

Kaynaklar

Introduction to Fish Health Management (CIR921/FA004)Rehber kaynak Francis-Floyd R. · 2018 · UF/IFAS Extension, EDIS

Bulgu: Balık sağlığı yönetiminin temeli tedavi değil korunmadır; su kalitesi, beslenme ve temizlik olmadan fırsatçı hastalıklar engellenemez. Hasta balık çoğu zaman ölümden önce yemi bırakır ve durgunlaşır; hastalık şüphesinde ilk iş su kalitesini ölçmektir (en az çözünmüş oksijen, amonyak, nitrit, pH; ayrıca alkalinite, sertlik, şehir suyu kullanılıyorsa klor).

Sınır: Ticari yetiştiricilik ve havuz odaklı; 1990'da yayımlanmış, 2018'de gözden geçirilmiş.

DOI: 10.32473/edis-fa004-1990 ↗
Fish Nutrition (VM114/FA096)Rehber kaynak Francis-Floyd R. · 2002 · UF/IFAS Extension, EDIS

Bulgu: Süs balıklarının beslenmesi büyük ölçüde başka türlerden elde edilen bilgiye dayanır. Yavru yemlerinde ham protein çoğu zaman %50'nin üzerinde, bakım yemlerinde %25–35 civarındadır. Yem kolay acıyabilir; ideal olarak ayda bir alınmalı, serin ve kuru yerde, en fazla üç ay saklanmalıdır. Pul yemde gereken hacim yanıltıcı olabilir.

Sınır: Arşiv belgesi; türlere özgü ihtiyaçlar için genelleme içerir.

DOI: 10.32473/edis-fa096-2002 ↗
Routine Health Care of FishRehber kaynak Francis-Floyd R. ve ark. · 2020 · Merck Veterinary Manual (Pet Owner Version)

Bulgu: Koruyucu program su kalitesi, beslenme, temizlik ve karantinaya dayanır. Günlük, haftalık, iki haftalık, 1–3 aylık ve 6 aylık bakım listesi verir (her gün balık, sıcaklık ve ekipman kontrolü, artan yemin alınması; iki haftada bir su değişimi ve pH, alkalinite, amonyak, nitrit, nitrat testi). Değerli balıklar en az 30–60 gün karantinada tutulmalı; karantinaya yeni balık eklenirse süre baştan başlar. Genel hastalık işaretlerini listeler.

Sınır: Evcil hayvan sahibi sürümü; ayrıntı düzeyi sınırlı.

Kaynağa git ↗
Providing a Home for FishRehber kaynak Francis-Floyd R. ve ark. · 2020 · Merck Veterinary Manual (Pet Owner Version)

Bulgu: Kötü su kalitesi çevresel hastalıkların en sık nedenidir. Yararlı bakteriler 4–6 haftada kendiliğinden gelişir; balıklar birer ikişer eklenmelidir. Tatlı suda yaklaşık 1 cm balık için 36 cm² yüzey alanı önerir; soğuk suda (japon balığı) bu oran azaltılmalıdır. Bakım yemi günde vücut ağırlığının %1–2'si, büyüme yemi %3–5'i; aşırı yemleme sağlık sorunlarına ve kirli tanka yol açar; kuru yem 2 aydan uzun bekletilmemelidir. 24 saat ışık balığı strese sokar; yeni balık poşeti 20–30 dakika yüzdürülerek sıcaklık eşitlenmelidir.

Sınır: Evcil hayvan sahibi sürümü; yoğunluk kuralı kaba bir başlangıç ölçüsüdür.

Kaynağa git ↗
RehberAkvaryum su testi nasıl yapılır?Akvaryum SuyuAkvaryum filtresi nasıl çalışır? Mekanik, biyolojik ve kimyasal filtrasyonRehberBalık beslenmesi ve aşırı yemlemeAkvaryum SuyuAkvaryumdaki yararlı bakteriler ve azot döngüsü